Θέσεις και απόψεις της ΕΛΕΤΑΕΝ για το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο των ΑΠΕ

Θέσεις και απόψεις της ΕΛΕΤΑΕΝ για το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο των ΑΠΕ
Τετάρτη, 07/01/2026 - 14:25

Τις θέσεις και απόψεις της για το ΕΧΠ-ΑΠΕ υπέβαλε με αναλυτικό υπόμνημα η ΕΛΕΤΑΕΝ στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Η κεντρική στόχευση που πρέπει να υπηρετεί το επικαιροποιημένο ΕΧΠ-ΑΠΕ είναι η διασφάλιση της βιώσιμης επίτευξης των ενεργειακών και κλιματικών στόχων για το 2050. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει ταυτόχρονα:

(α) να μην υπονομεύει τους στόχους για κλιματική προστασία, ενεργειακή ανεξαρτησία και φθηνή ενέργεια, και

(β) να θέτει τις κατευθύνσεις για την χρυσή ισορροπία αυτών των στόχων με την ελαχιστοποίηση των τοπικών επιπτώσεων.

Για αυτό, το επικαιροποιημένο ΕΧΠ-ΑΠΕ πρέπει:

  • Να δίνει προτεραιότητα στην αξιοποίηση των περιοχών με υψηλό αιολικό δυναμικό. Έτσι εξασφαλίζεται η φθηνότερη τιμή για την παραγόμενη ενέργεια και επιτυγχάνεται ο ενεργειακός στόχος με το ελάχιστο κόστος και τις λιγότερες εγκαταστάσεις.
  • Να καταλείπει «χώρο» πολλαπλάσιο σε σχέση με αυτόν που απαιτείται για την επίτευξη του ενεργειακού στόχου του 2050. Ο λόγος είναι ο εξαιρετικά άδικος και ανισότιμος τρόπος που εφαρμόζεται η αδειοδοτική νομοθεσία από τις υπηρεσίες που δεν ελέγχονται άμεσα από το Υπουργείο Ενέργειας, γεγονός που κρατάει την αιολική ενέργεια δέσμια απίθανων διοικητικών εμποδίων. Ως αποτέλεσμα το ποσοστό επιτυχίας (success factor) μιας αίτησης για αιολικό πάρκο είναι εξαιρετικά μικρό και επομένως, ακόμα και εάν ένα έργο δεν απαγορεύεται κατ’ αρχάς από το ΕΧΠ-ΑΠΕ, η πιθανότητα να ολοκληρωθεί η αδειοδότησή του είναι πάρα πολύ μικρή.

Στο πλαίσιο αυτό, το υπόμνημα της ΕΛΕΤΑΕΝ οργανώνεται σε τρία κεφάλαια ως ακολούθως:

Α] Μεταβατικές Διατάξεις
Το επικαιροποιημένο ΕΧΠ-ΑΠΕ δεν πρέπει να καταλαμβάνει έργα που διαθέτουν ΑΕΠΟ ή έχουν υποβάλει πλήρες αίτημα για ΑΕΠΟ. Δεν πρέπει επίσης να καταλαμβάνει τις ανανεώσεις και τις τροποποιήσεις των έργων αυτών (εφόσον αυτές δεν οδηγούν σε αύξηση ισχύος άνω του 10% ή δεν αυξάνουν την κάλυψη της φέρουσας ικανότητας).

Β] Ζώνες Αποκλεισμού
Το επικαιροποιημένο ΕΧΠ-ΑΠΕ δεν πρέπει να περιλάβει εκτεταμένες, οριζόντιες ζώνες αποκλεισμού (π.χ. ΖΕΠ, νησιά, περιοχές πάνω από ένα υψόμετρο κ.λ.π). Kάτι τέτοιο είναι ευθέως αντίθετο προς την ευρωπαϊκή νομοθεσία και ιδίως το άρ. 16στ’ της Οδηγίας 2023/2413 για τις ΑΠΕ (REDIII) και δεν συνάδει με τις ορθές πρακτικές σε ευρωπαϊκό επίπεδο που εφαρμόζουν τη λογική των ζωνών ευαισθησίας (και όχι των ζωνών αποκλεισμού). Είναι επιπλέον αντιεπιστημονικό διότι δεν επιτρέπει τη στάθμιση ωφελειών και επιπτώσεων και ακυρώνει στην πράξη την ανάγκη της κατά προτεραιότητα αξιοποίησης των θέσεων με υψηλό αιολικό δυναμικό.

Γ] Λοιπά θέματα
Το επικαιροποιημένο ΕΧΠ-ΑΠΕ πρέπει να περιλάβει τις παρατηρήσεις που συνοψίζονται στο κεφ. Γ του υπομνήματος. Ενδεικτικά: (i) Τα ΤΧΣ, οι ΕΠΜ και τα λοιπά υποκείμενα σχέδια να μην εισάγουν πρόσθετους περιορισμούς σε σχέση με το ΕΧΠ-ΑΠΕ, (ii) να μην λαμβάνονται ως δεσμευτικές οι εγκεκριμένες ΕΠΜ πριν την έκδοση των αντίστοιχων ΠΔ (iii) να μην εισάγει νέες ή ασαφείς ασύμβατες χρήσεις κλπ.

Δείτε το Υπόμνημα ΕΔΩ

Δείτε τη συνοδευτική επιστολή ΕΔΩ