Το σχέδιο προβλέπει τη μίσθωση φορητών ηλεκτροπαραγωγών ζευγών συνολικής ισχύος 10 MW, με στόχο την αντιμετώπιση αιφνίδιων ενεργειακών κρίσεων στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά.
Συμφωνα με το σχέδιο, το οποίο έχει τεθεί από τη ΡΑΑΕΥ σε δημόσια διαβούλευση έως τις 23 Ιουνίου, προβλέπει τη μίσθωση κινητών ηλεκτροπαραγωγών μονάδων που θα παραμένουν διαθέσιμες ως εφεδρεία έκτακτης ανάγκης από τον Μάιο έως και τον Σεπτέμβριο. Η εφεδρεία θα αποτελείται από περίπου δέκα μονάδες ισχύος 1 MW και τέσσερις μικρότερες μονάδες ισχύος 300 kW, οι οποίες θα μπορούν να μεταφέρονται και να εγκαθίστανται άμεσα σε νησιά όπου προκύπτουν έκτακτες ανάγκες ηλεκτροδότησης.
Η επιστολή του ΔΕΔΔΗΕ, αποτυπώνει την αυξανόμενη ανησυχία για την ανθεκτικότητα των αυτόνομων νησιωτικών ηλεκτρικών συστημάτων, λόγω της τουριστικής κίνησης, των γεωπολιτικών εξελίξεων, αλλά και της κλιματικής κρίσης που, όπως τονίζεται δημιουργούν ένα εξαιρετικά ασταθές περιβάλλον για την ηλεκτροδότηση των νησιών.
Σύμφωνα με τον ΔΕΔΔΗΕ η εφετινή θερινή περίοδος ενδέχεται να είναι ιδιαίτερα επιβαρυμένη, τόσο λόγω της αναμενόμενης αύξησης των τουριστικών ροών προς την Ελλάδα εξαιτίας της αστάθειας στη Μέση Ανατολή, όσο και λόγω των ακραίων θερμικών φαινομένων που αναμένεται να αυξήσουν κατακόρυφα τη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας.
Ο ΔΕΔΔΗΕ χαρακτηρίζει το σχέδιο ως «πιλοτική εφαρμογή» για το καλοκαίρι του 2026, με στόχο να αξιολογηθεί κατά πόσο ένα μόνιμο σύστημα κινητής ενεργειακής εφεδρείας θα μπορούσε να αποτελέσει μέρος ενός μακροπρόθεσμου εθνικού σχεδιασμού για τα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά. Παράλληλα, επισημαίνει ότι το τελικό οικονομικό κόστος θα εξαρτηθεί από τις συνθήκες της αγοράς και τη διαθεσιμότητα εξοπλισμού, καθώς η θερινή περίοδος χαρακτηρίζεται από αυξημένη διεθνή ζήτηση για φορητές μονάδες ηλεκτροπαραγωγής.
Πρέπει να σημειωθεί ότι για πρώτη φορά διατυπώνεται τόσο καθαρά η ανάγκη ύπαρξης ενός οργανωμένου «στόλου άμεσης επέμβασης» για την ηλεκτροδότηση των νησιών, γεγονός που αποτυπώνει τόσο τις αδυναμίες, όσο και τις νέες προτεραιότητες της ελληνικής ενεργειακής πολιτικής για τη θωράκιση της ηλεκτροδότησης των νησιών.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αναφορά του Διαχειριστή στους κινδύνους που σχετίζονται με τα υποβρύχια ηλεκτρικά καλώδια. Όπως σημειώνεται, κατά τους θερινούς μήνες αυξάνεται σημαντικά η θαλάσσια δραστηριότητα, με αποτέλεσμα να μεγαλώνει και η πιθανότητα βλαβών στα καλώδια που συνδέουν μικρά νησιά μεταξύ τους ή με μεγαλύτερα ενεργειακά κέντρα. Σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, ολόκληρα νησιά μπορούν να αποκοπούν ενεργειακά μέσα σε λίγες ώρες. Για τον λόγο αυτό ο ΔΕΔΔΗΕ σχεδιάζει προκαθορισμένους χώρους εγκατάστασης των φορητών γεννητριών, ώστε να μπορούν να αναπτυχθούν άμεσα σε περιοχές κρίσης.
Η επιστολή επιχειρηματολογεί υπέρ της αναγκαιότητας του μέτρου παρουσιάζοντας πραγματικά περιστατικά προηγούμενων ετών. Συγκεκριμένα αναφέρεται στο ενεργειακό πρόβλημα της Κω και της Καλύμνου τον Αύγουστο του 2021, όταν ταυτόχρονες βλάβες σε μονάδες παραγωγής δημιούργησαν έλλειμμα ισχύος περίπου 26 MW και υποχρέωσαν τις αρχές να αναζητήσουν επειγόντως πρόσθετες μονάδες ηλεκτροπαραγωγής.
Επιπλέον, γίνεται ειδική αναφορά στα προβλήματα καυσίμου που εμφανίστηκαν το 2024 σε μεγάλα νησιωτικά συστήματα όπως η Θήρα και η Ρόδος, τα οποία αποκάλυψαν ότι οι ενεργειακές κρίσεις μπορούν να επεκταθούν ακόμη και μετά το τέλος της αυστηρά τουριστικής περιόδου. Ακόμη η επιστολή υπενθυμίζει έκτακτα περιστατικά του 2025 στη Μήλο, τα Ψαρά και τη Μεγίστη, όπου χρειάστηκε επείγουσα μεταφορά φορητής ισχύος για να αποφευχθούν παρατεταμένα black out. Ιδιαίτερα στην περίπτωση της Μεγίστης, η εξεύρεση μισθωμένης ισχύος 1 MW για διάστημα περίπου 45 ημερών οδήγησε σε υψηλό κόστος και κατέδειξε την αδυναμία άμεσης αντίδρασης όταν οι ανάγκες προκύπτουν εκ των υστέρων.
