Πρίνος: Οι προτάσεις των μεγάλων ομίλων και του ΔΕΣΦΑ για την αποθήκευση CO₂

Πρίνος: Οι προτάσεις των μεγάλων ομίλων και του ΔΕΣΦΑ για την αποθήκευση CO₂
Τετάρτη, 11/11/2026 - 08:04

Τους όρους με τους οποίους θα αποκτήσουν πρόσβαση στην αποθηκευτική δυναμικότητα του Πρίνου επιχειρούν να διαμορφώσουν οι ενδιαφερόμενοι ενεργειακοί και βιομηχανικοί όμιλοι, μέσα από τη διαβούλευση της ΡΑΑΕΥ για το Market Test του έργου.

HELLENiQ Energy, Motor Oil, ΔΕΣΦΑ και Τσιμέντα Ηρακλής καταθέτουν τις θέσεις τους για κρίσιμα ζητήματα που θα καθορίσουν τη συμμετοχή των επιχειρήσεων στη δεσμευτική φάση, αλλά και τους όρους ανάπτυξης της αγοράς δέσμευσης, μεταφοράς και αποθήκευσης CO₂. Στο επίκεντρο βρίσκονται οι συμφωνίες με τον φορέα εκμετάλλευσης, η πρόσβαση σε τεχνικά και οικονομικά δεδομένα, η αξιοποίηση της διαθέσιμης δυναμικότητας και οι κανόνες ανταγωνισμού στη μεταφορά CO₂. Στο επίκεντρο των παρεμβάσεων βρίσκεται και ο ρόλος της EnEarth, ως Φορέα Εκμετάλλευσης της αποθήκης CO₂ στον Πρίνο, καθώς οι εταιρείες ζητούν να αποσαφηνιστούν οι υποχρεώσεις και τα δικαιώματά της, ώστε να διασφαλιστούν η ομαλή εξέλιξη των επενδύσεων και η ισότιμη πρόσβαση στις υποδομές CCS. Η HELLENiQ Energy και η Motor Oil εστιάζουν κυρίως στη Συμφωνία Κοινής Ανάπτυξης (JDA), η οποία συνδέεται άμεσα με τη μετάβαση από την πρώτη, μη δεσμευτική φάση στη δεύτερη, δεσμευτική φάση του Market Test. Και οι δύο εταιρείες θεωρούν ότι οι προβλέψεις για την καταγγελία της συμφωνίας και οι συνέπειές της στην επιλεξιμότητα των συμμετεχόντων χρειάζονται μεγαλύτερη σαφήνεια, ώστε να μην μπορεί μια μονομερής απόφαση του Φορέα Εκμετάλλευσης να δημιουργήσει εμπόδια στη συμμετοχή μιας βιομηχανίας.

Η HELLENiQ Energy θέτει ζήτημα ασυμμετρίας, επισημαίνοντας ότι η δυνατότητα καταγγελίας της JDA με προειδοποίηση τουλάχιστον 20 ημερών, χωρίς ειδική αιτιολόγηση, μπορεί να επηρεάσει την πρόσβαση ενός συμμετέχοντα στο Στάδιο 2. Ζητά, επίσης, σαφέστερες εγγυήσεις για τη διατήρηση της επιλεξιμότητας σε περίπτωση λήξης ή καταγγελίας της συμφωνίας, καθώς και υποχρεωτική και έγκαιρη ενημέρωση για αλλαγές στις προδιαγραφές εισόδου CO₂. Από την πλευρά της, η Motor Oil ζητά το δικαίωμα καταγγελίας από τον Φορέα Εκμετάλλευσης να ασκείται μόνο για δεόντως αιτιολογημένο λόγο και κατόπιν προηγούμενης σύμφωνης γνώμης των αρμόδιων αρχών. Παράλληλα, επιδιώκει να αποσαφηνιστεί ότι ως εκτέλεση της JDA νοείται η υπογραφή της συμφωνίας, καθώς αυτή αποτελεί προϋπόθεση για την επιλεξιμότητα στη δεσμευτική φάση.

Στο ίδιο πλαίσιο της επενδυτικής προβλεψιμότητας εντάσσεται και η απαίτηση της Motor Oil για έγκαιρη παροχή τεχνικών και οικονομικών πληροφοριών ήδη από την Α΄ Φάση. Η εταιρεία ζητά να είναι διαθέσιμα στοιχεία για τη Μελέτη Απαιτήσεων Έργου (CPR), την αξιολόγηση οικονομικής βιωσιμότητας του αποθηκευτικού χώρου (EVA), τις εκτιμώμενες χρεώσεις, το applicable pre-FID reference tariff και τον Κώδικα Διαχείρισης. Πρόκειται για δεδομένα που επηρεάζουν άμεσα την αξιολόγηση της οικονομικής βιωσιμότητας των βιομηχανικών σχεδίων και την προετοιμασία των δεσμευτικών προσφορών.

Την ανάγκη να αποτυπώνεται η πραγματική δυνατότητα αξιοποίησης της αποθηκευτικής δυναμικότητας αναδεικνύει και η Τσιμέντα Ηρακλής, μέλος του ομίλου Holcim. Η εταιρεία ζητά να δοθεί προτεραιότητα στις δυσχερώς απανθρακοποιήσιμες βιομηχανίες, σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές κατευθύνσεις και το εθνικό θεσμικό πλαίσιο, καθώς αυτές αποτελούν τον βασικό αποδέκτη των υποδομών δέσμευσης και αποθήκευσης άνθρακα.

Παράλληλα, θέτει ζήτημα τεχνικής συμβατότητας, ζητώντας να γίνονται δεκτά έργα που πληρούν τις προδιαγραφές CO₂ της Άδειας Αποθήκευσης του Πρίνου. Με αυτόν τον τρόπο, σύμφωνα με την πρότασή της, το Market Test θα καταγράφει πραγματική και αξιοποιήσιμη ζήτηση και όχι απλώς εκδηλώσεις ενδιαφέροντος που ενδεχομένως δεν μπορούν να μετατραπούν σε πραγματικές ποσότητες προς αποθήκευση. Ζητά, επίσης, να μην περιορίζεται η νομική μορφή συμμετοχής ενός έργου από τη μορφή που είχε επιλεγεί σε προηγούμενο στάδιο, εφόσον αποφεύγεται η διπλή δέσμευση της ίδιας ποσότητας CO₂.

Η παρέμβαση του ΔΕΣΦΑ κινείται σε διαφορετική κατεύθυνση, αλλά συνδέεται με την ίδια απαίτηση για σαφείς και ισότιμους κανόνες στην ανάπτυξη της αγοράς CCS. Ο Διαχειριστής θέτει ζήτημα ανταγωνισμού, καθώς η EnEarth εμφανίζεται τόσο ως ρυθμιζόμενος πάροχος αποθήκευσης CO₂ όσο και ως δυνητικός πάροχος θαλάσσιας μεταφοράς υγροποιημένου CO₂, δραστηριότητα που δεν αποτελεί ρυθμιζόμενη υπηρεσία.

Ο ΔΕΣΦΑ εκτιμά ότι η συνύπαρξη των δύο ρόλων δημιουργεί κίνδυνο αξιοποίησης εμπορικά ευαίσθητων πληροφοριών ανταγωνιστών από την EnEarth, η οποία θα μπορούσε να προωθήσει παράλληλα τις δικές της υπηρεσίες μεταφοράς. Για τον λόγο αυτό ζητά να αφαιρεθούν από όλα τα τεύχη και τα στάδια του Market Test οι αναφορές σε υπηρεσίες θαλάσσιας μεταφοράς από την EnEarth ή συνδεδεμένες εταιρείες.