Την ίδια ώρα επανέρχεται στη συζήτηση το ενδεχόμενο επιβολής πλαφόν στο μεικτό περιθώριο κέρδους, με την κυβέρνηση να δηλώνει ότι όλα τα μέτρα βρίσκονται στο τραπέζι και τους παράγοντες της αγοράς να εκτιμούν ότι προς το παρόν δεν συντρέχουν λόγοι για μια τέτοια παρέμβαση.
Τα πρώτα στοιχεία από την αγορά δείχνουν ότι οι αυξήσεις έχουν ήδη αρχίσει να αποτυπώνονται στις τιμές των καυσίμων. Η πορεία της μέσης πανελλαδικής τιμής όπως αποτυπώνεται στο παρατηρητήριο τιμών καυσίμων της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου της αγοράς, είναι ενδεικτική.
Αυξήσεις πάνω από 5% με το πετρέλαιο θέρμανσης στο επίκεντρο
Η μέση πανελλήνια τιμή της αμόλυβδης 96 οκτανίων την Παρασκευή 27 Φεβρουαρίου ήταν στο 1,751 ευρώ/λίτρο, στις 3 Μαρτίου στο 1,765 ευρώ/λίτρο και στις 4 Μαρτίου στο 1,777 ευρώ/ λίτρο με την αύξηση στο 1,48%. Μεγαλύτερη είναι η επίπτωση στο πετρέλαιο. Η μέση τιμή στο ντίζελ κίνησης ήταν στο 1,565 ευρώ/λίτρο στις 3 Μαρτίου στο 1,588 ευρώ/λίτρο και στις 4 Μαρτίου στο 1,619 ευρώ/λίτρο με την αύξηση στο 3,45%. Η μεγαλύτερη άνοδος καταγράφεται στο πετρέλαιο θέρμανσης η μέση τιμή του οποίου σε μια εβδομάδα έκανε άλμα κατά 5,17%, καθώς από 1,179 ευρώ/λίτρο σκαρφάλωσε στο 1,246 ευρώ/λίτρο. Μάλιστα μέσα σε μια μέρα αυξήθηκε κατά 3,14%.
Το ντίζελ «κυνηγά» τη βενζίνη στην αντλία
Την ίδια ώρα, οι παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι οι αυξήσεις που καταγράφονται μέχρι στιγμής παραμένουν περιορισμένες, με την περαιτέρω πορεία των τιμών να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη διάρκεια της κρίσης στη Μέση Ανατολή. Όπως αναφέρει ο πρόεδρος του Συνδέσμου Εταιρειών Εμπορίας Πετρελαιοειδών Ελλάδας και πρόεδρος της ΕΛΙΝ, Γιάννης Αληγιζάκης, η διάρκεια είναι ο καθοριστικός παράγοντας για την πορεία των τιμών. «Η διάρκεια είναι το μεγάλο πρόβλημα. Η κρίση αυτή έχει δύο αντίκτυπα, στο πετρέλαιο και στο φυσικό αέριο LNG. Στην περίπτωση του πετρελαίου η αντίδραση των αγορών ήταν ήπια και αναμενόμενη, διότι όταν έχεις έναν πόλεμο στο Ιράν και το αργό ανέβηκε στα 78 δολάρια το βαρέλι, πρόκειται για μια απολύτως φυσιολογική και ανεκτή τιμή», σημειώνει. Όπως εξηγεί, στις βενζίνες η αντίδραση των διεθνών τιμών (Platts) ήταν σχετικά ήπια, περίπου στο +6%, ενώ πολύ εντονότερη είναι η άνοδος στο ντίζελ. Και αυτό, όπως αναφέρει, έχει συγκεκριμένη εξήγηση, καθώς το 90% των ποσοτήτων του Ιράν, με βασικό προϊόν το ντίζελ, κατευθύνεται στην Κίνα. Άρα η Κίνα βρίσκεται χωρίς τον δεύτερο βασικό της προμηθευτή, ενώ η Ρωσία, που θα μπορούσε να αποτελέσει εναλλακτική, έχει προβλήματα στα διυλιστήριά της από επιθέσεις με drones και δεν μπορεί να αυξήσει τις εξαγωγές» εξηγεί. Σύμφωνα με τον ίδιο, «η αγορά θεωρεί ότι θα υπάρξει μεγαλύτερη πίεση στο ντίζελ, το οποίο κινείται με τριπλάσιο ανοδικό ρυθμό σε σχέση με τις βενζίνες». Σε ό,τι αφορά την εγχώρια αγορά σημειώνει ότι έχει μια ιδιαιτερότητα έναντι άλλων αγορών, καθώς το 65% είναι φόροι, άρα σταθεροί και μόνο το 35% επηρεάζεται από τις διεθνείς τιμές. Σε αυτό το πλαίσιο, επισημαίνει ότι οι αυξήσεις την πρώτη εβδομάδα είναι εμφανείς, αλλά δεν θυμίζουν σε καμία περίπτωση τις έντονες ανατιμήσεις που καταγράφηκαν με την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία. Εκτιμά δε ότι η βενζίνη μπορεί να φτάσει περίπου στο 1,81 ευρώ το λίτρο τη Δευτέρα, ενώ το ντίζελ θα κινηθεί πολύ κοντά στο 1,78 ευρώ ανά λίτρο.
Την ίδια ώρα η αγορά βρίσκεται σε κλοιό ελέγχου από την πρώτη στιγμή που ξέσπασε η κρίση. Όπως έχει γίνει γνωστό από την Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της αγοράς συνολικά, από το Σάββατο μέχρι και την Τετάρτη πραγματοποιήθηκαν περισσότεροι από 700 έλεγχοι, ενώ παράλληλα παρακολουθούνται οι τιμές σε όλα τα πρατήρια της χώρας μέσω της πλατφόρμας FuelPrices.gr.
Αυτά ακριβώς τα γρήγορα αντανακλαστικά της Αρχής, με επικεφαλής τη Δέσποινα Τσαγγάρη, θεωρεί ο κ. Αληγιζάκης ότι έχουν συμβάλει ώστε ο αντίκτυπος να είναι μικρότερος με λελογισμένες αυξήσεις στην αντλία. Και αυτός είναι και ο λόγος που θεωρεί ότι μέτρα όπως το πλαφόν στο μεικτό περιθώριο κέρδους δεν χρειάζονται. «Θέλω να πιστώσω στο υπουργείο Ανάπτυξης τα γρήγορα αντανακλαστικά που επέδειξε. Με τους συνεχείς ελέγχους που έγιναν –και ήταν πολλοί– βλέπουμε για πρώτη φορά ότι οι πρατηριούχοι δεν κάνουν αυτό που συνήθως συμβαίνει, δηλαδή να περνούν καθημερινά τις αυξήσεις ανεξάρτητα από το πότε έχουν αγοράσει το καύσιμο. Αυτό που παρατηρούμε είναι ότι προσαρμόζουν τις τιμές τους με βάση το τιμολόγιο αγοράς που έχουν», σημειώνει. Και εξηγεί ότι αυτό φαίνεται και από τις μεγάλες αποκλίσεις που καταγράφονται στις τιμές μεταξύ των πρατηρίων. Καταλήγει δε ότι «αν υπάρχει ψυχραιμία στην αγορά και συνεχιστούν οι έλεγχοι, δεν υπάρχει λόγος να επιβληθεί πλαφόν. Δεν θεωρώ ότι τιμές της τάξης των 80 ή 90 δολαρίων το βαρέλι ή μια τιμή της αμόλυβδης στο 1,90 ή 1,95 ευρώ το λίτρο αποτελούν πρόβλημα. Θυμίζω ότι με την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία το Brent είχε φτάσει τα 120–130 δολάρια».
