Το πλάνο εγκατάστασης διακρίνεται σε ενδιάμεσους στόχους μέχρι το 2030 με το 2026 να προβλέπεται να «κλείσει» με 2,4 εκατ. εγκατεστημένους έξυπνους μετρητές που θα καλύπτουν το 66% της κατανάλωσης, το 2027 με 3,71 εκατ. με κάλυψη 74% της καταναλισκόμενης ενέργειας, το 2028 με 5,04 εκατ. και 82%, το 2029 με 5,94 εκατ. και 91% και το 2030 με 7,7 εκατ. εγκατεστημένους έξυπνους μετρητές με προφανώς το 100% της καταναλισκόμενης ενέργειας.
Η προτεραιότητα δίνεται στις μεγαλύτερες καταναλώσεις, γεγονός που εξηγεί γιατί οι έξυπνοι μετρητές καλύπτουν ήδη το μεγαλύτερο μέρος της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας. Παράλληλα, ο ΔΕΔΔΗΕ εστιάζει σε παροχές όπου καταγράφονται συχνά περιστατικά παραβίασης μετρητών ή δυσκολίες στις καταμετρήσεις, καθώς εκτιμά ότι η έξυπνη μέτρηση μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στον εντοπισμό και τον περιορισμό των ρευματοκλοπών.
Το έργο αποτελεί βασικό πυλώνα του επενδυτικού προγράμματος εκσυγχρονισμού του δικτύου, ύψους 2,8 δισ. ευρώ, την ώρα που οι μη τεχνικές απώλειες του συστήματος, οι οποίες συνδέονται κυρίως με ρευματοκλοπές, εξακολουθούν να κινούνται σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν οι μη τεχνικές απώλειες του δικτύου – που στην πράξη αφορούν κυρίως ρευματοκλοπές – από επίπεδα της τάξης του 1,1% πριν από τη δεκαετία των διαδοχικών κρίσεων εκτινάχθηκαν στο 6,5% κατά την περίοδο της πανδημίας, ξεπέρασαν το 11% το 2023 και διαμορφώθηκαν στο 10,8% το 2024 και στο 10,5% το 2025.
Το κόστος του φαινομένου είναι ιδιαίτερα υψηλό. Με δεδομένο ότι από το δίκτυο διανομής διέρχονται περίπου 40 τεραβατώρες ηλεκτρικής ενέργειας ετησίως, απώλειες της τάξης του 10% αντιστοιχούν σε περίπου 4 τεραβατώρες. Σύμφωνα, μάλιστα, με τις εκτιμήσεις του ΔΕΔΔΗΕ, το οικονομικό κόστος των ρευματοκλοπών προσεγγίζει τα 400 εκατ. ευρώ ετησίως. Μάλιστα, μία μόνο ποσοστιαία μονάδα μείωσης του φαινομένου, από το 11% στο 10%, ισοδυναμεί με εξοικονόμηση περίπου 400 γιγαβατωρών και οικονομικό όφελος που μπορεί να φτάσει τα 80 εκατ. ευρώ τον χρόνο.
Πάντως, ο στόχος για το 2026 είναι η περαιτέρω μείωση των απωλειών κοντά στο 10%, μέσω συνδυασμού στοχευμένων ελέγχων, αυστηροποίησης των διαδικασιών και κυρίως της μαζικής εγκατάστασης έξυπνων μετρητών. Ωστόσο, η Ρυθμιστική Αρχή εκτιμά ότι για να προσεγγιστούν επίπεδα της τάξης του 0,2% έως το 2031 θα απαιτηθεί σημαντική επιτάχυνση των παρεμβάσεων.
Την ίδια στιγμή ο ΔΕΔΔΗΕ επιχειρεί να καλύψει ένα σημαντικό επενδυτικό έλλειμμα που συσσωρεύτηκε κατά την προηγούμενη δεκαετία. Ο Διαχειριστής λειτουργεί ένα από τα μεγαλύτερα δίκτυα διανομής στην Ευρώπη, συνολικού μήκους 250.000 χιλιομέτρων, με 4,5 εκατ. στύλους και περίπου 168.000 υποσταθμούς χαμηλής και μέσης τάσης.
Πριν από την οικονομική κρίση οι ετήσιες επενδύσεις διαμορφώνονταν περίπου στα 525 εκατ. ευρώ, για να υποχωρήσουν στη συνέχεια ακόμη και στα 150 εκατ. ευρώ ετησίως. Από το 2020 ξεκίνησε η αντιστροφή της πορείας, με τον ΔΕΔΔΗΕ να επιστρέφει σταδιακά σε αναπτυξιακή τροχιά και να καλύπτει μέχρι το 2023 μέρος του χαμένου εδάφους.
Ενδεικτικό είναι ότι οι συνολικές επενδύσεις της περιόδου 2015-2019 ανήλθαν σε περίπου 800 εκατ. ευρώ, ενώ το τρέχον επενδυτικό πρόγραμμα φτάνει τα 2,8 δισ. ευρώ. Παράλληλα, το δίκτυο καλείται να υποστηρίξει τη ραγδαία ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
