Ζήτησε ουσιαστικά από τους πολίτες μια τρίτη κυβερνητική θητεία, μίλησε για «σταθερότητα», «ισχυρή Ελλάδα του 2030», επενδύσεις, τεχνητή νοημοσύνη, υποδομές, ανάπτυξη και δημοσιονομική πειθαρχία.
Το αφήγημα είναι γνωστό, αλλά το ερώτημα είναι σε ποια κοινωνία απευθύνεται πλέον αυτό το αφήγημα;
Σε εκείνη που ακούει για ανάπτυξη, αλλά βλέπει το αρνί και το μοσχάρι να έχουν αυξηθεί έως και 82% και 75%; Στην κοινωνία που πληρώνει 30% ακριβότερο ενοίκιο; Σε εκείνη που βλέπει το φυσικό αέριο στο +119%, το πετρέλαιο θέρμανσης στο +115% και τα αεροπορικά εισιτήρια να έχουν εκτοξευτεί έως και 199%; Σε εκείνη που πληρώνει τον καφέ 47% ακριβότερα από πριν πέντε χρόνια;
Αυτή είναι η πραγματική οικονομία. Όχι οι πανηγυρικές αναφορές σε «απέραντα εργοτάξια».
Ο πρωθυπουργός μίλησε ξανά για αυξήσεις μισθών και για κατώτατο μισθό στα 950 ευρώ μέχρι το 2027. Δεν απάντησε όμως στο βασικό ερώτημα: τι αξία έχει μια ονομαστική αύξηση μισθού όταν η αγοραστική δύναμη καταρρέει από την ακρίβεια και την αισχροκέρδεια;
Η Ελλάδα παραμένει στις τελευταίες θέσεις της Ευρώπης σε πραγματικούς μισθούς. Η ακρίβεια έχει γίνει μόνιμη συνθήκη και όχι παροδική κρίση. Και η κυβέρνηση, επτά χρόνια μετά, συνεχίζει να αντιμετωπίζει το πρόβλημα είτε ως «εισαγόμενο», είτε ως στατιστική παρένθεση.
Όμως δεν είναι παρένθεση. Είναι η καθημερινότητα του εργαζόμενου που φτάνει στις 20 του μήνα χωρίς χρήματα. Του νέου ζευγαριού που δεν μπορεί να νοικιάσει σπίτι. Του συνταξιούχου που περιορίζει ακόμη και βασικά είδη διατροφής. Του μικρομεσαίου που βλέπει λειτουργικό κόστος και ενέργεια να τον πνίγουν.
Και εδώ αρχίζουν τα δύσκολα ερωτήματα για την κυβέρνηση:
Αν μετά από επτά χρόνια διακυβέρνησης η ακρίβεια είναι το υπ’ αριθμόν ένα πρόβλημα, γιατί να πιστέψει η κοινωνία ότι η ίδια συνταγή θα φέρει διαφορετικό αποτέλεσμα;
Αν η ανάπτυξη είναι τόσο ισχυρή όσο περιγράφεται, γιατί δεν τη βλέπει η μεσαία τάξη στην τσέπη της;
Αν το κράτος «εκσυγχρονίζεται», γιατί οι πολίτες εξακολουθούν να βιώνουν κατάρρευση υπηρεσιών, από την υγεία και την παιδεία, μέχρι τις μεταφορές;
Αν η κυβέρνηση έχει σχέδιο για τη νέα γενιά, γιατί η στεγαστική κρίση επιδεινώνεται;
Αν η χώρα έχει αφήσει πίσω της τις παθογένειες, γιατί τα σκάνδαλα, οι θεσμικές σκιές και η αίσθηση ατιμωρησίας επιστρέφουν διαρκώς στην επικαιρότητα;
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε και η παρέμβαση του Νίκου Δένδια. Όχι γιατί αμφισβήτησε ανοιχτά τον πρωθυπουργό, δεν το έκανε. Αλλά γιατί σε αρκετά σημεία η ομιλία του ακούστηκε σαν έμμεση υπενθύμιση προς το Μαξίμου ότι η κοινωνία απομακρύνεται.
Όταν μιλά για «μισθοφόρους της εξουσίας», για «κλειστές καγκελαρίες τεχνοκρατών», όταν παραδέχεται ότι το 41% των προηγούμενων εθνικών εκλογών δεν ήταν λευκή επιταγή και ότι οι ευρωεκλογές ήταν καμπανάκι, στην πραγματικότητα περιγράφει μια κυβέρνηση που έχει αποκοπεί από την κοινωνική της βάση.
Και αυτό ίσως είναι το πιο ειλικρινές κομμάτι του συνεδρίου.
Γιατί πίσω από τα χειροκροτήματα και τα συνθήματα περί τρίτης θητείας, υπάρχει μια κοινωνία που δεν ζει στο 2030, αλλά στη σημερινή οικτρή πραγματικότητα της ακρίβειας και της διάλυσης της κοινωνικής συνοχής, στην ανασφάλεια για το αύριο.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ζήτησε ουσιαστικά νέα εντολή. Ζήτησε εμπιστοσύνη. Το ερώτημα είναι αν οι πολίτες έχουν ακόμη την οικονομική και ψυχολογική αντοχή να του δώσουν μια νέα περίοδο διακυβέρνησης. Γιατί μετά από επτά χρόνια εξουσίας, η κυβέρνηση δεν μπορεί πλέον να υπόσχεται εκ νέου, δεδομένου ότι απέτυχε στα όσα είχε δεσμευθεί.
Οι κομματικοί κλακαδόροι στο συνέδριο της ΝΔ που χειροκροτούσαν αποτελούν μειοψηφία. Για εκατομμύρια νοικοκυριά, η εμπιστοσύνη έχει χαθεί, γιατί απλά ο λογαριασμός βγαίνει όχι στα συνέδρια αλλά στην καθημερινότητα. Και εκεί η κυβέρνηση δεν εισπράττει χειροκροτήματα, αλλά απογοήτευση, θυμό, απόρριψη και οργή.
