Περίπου 90 πλοία, συμπεριλαμβανομένων τάνκερ με αργό, έχουν διασχίσει τα Στενά του Ορμούζ από την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή, με την Τεχεράνη να συνεχίζει τις εξαγωγές εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου.
Σύμφωνα με την εταιρεία ναυτιλιακών δεδομένων Lloyd’s List Intelligence, πολλά από τα πλοία που πέρασαν πραγματοποίησαν τις λεγόμενες «σκοτεινές» διελεύσεις, αποφεύγοντας τις δυτικές κυρώσεις και πιθανότατα συνδέονται με το Ιράν. Πιο πρόσφατα, πλοία που συνδέονται με την Ινδία και το Πακιστάν έχουν επίσης καταγραφεί να διασχίζουν τα στενά.
Καθώς οι τιμές του αργού ξεπέρασαν τα 100 δολάρια το βαρέλι, ο πρόεδρος των ΗΠΑ άσκησε την Δευτέρα ισχυρές πιέσεις σε συμμάχους και εμπορικούς εταίρους να στείλουν πολεμικά πλοία για να «απελευθερώσουν» τα Στενά, επιδιώκοντας να μειώσει τις τιμές.
Το μεγαλύτερο μέρος της ναυτιλιακής κίνησης μέσω των Στενών του Ορμούζ έχει πράγματι διακοπεί από τις αρχές Μαρτίου, ενώ περίπου 20 πλοία έχουν δεχθεί επιθέσεις στην περιοχή.
Η Τεχεράνη ωστόσο έχει καταφέρει να εξάγει πάνω από 16 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου από τις αρχές Μαρτίου (Kpler), με την Κίνα να παραμένει ο μεγαλύτερος αγοραστής ιρανικού πετρελαίου.
Η ανθεκτικότητα των εξαγωγών του Ιράν παραμένει «σημαντική», δηλώνει η αναλύτρια εμπορικού κινδύνου της Kpler, Άνα Σούμπασιτς. Το Ιράν έχει καταφέρει να αποκομίσει κέρδη από τις πωλήσεις και ταυτόχρονα «διατηρεί ανοιχτή τη δική του εξαγωγική αρτηρία», αξιοποιώντας τον έλεγχο του στρατηγικού αυτού περάσματος.
Τα στοιχεία για τις εξαγωγές ευθυγραμμίζονται σε μεγάλο βαθμό με τα δεδομένα ναυτιλιακής κίνησης: Τουλάχιστον 89 πλοία διέσχισαν τα Στενά του Ορμούζ μεταξύ 1ης και 15 Μαρτίου - εκ των οποίων 16 ήταν δεξαμενόπλοια - αριθμός μειωμένος σε σχέση με τα περίπου 100 έως 135 πλοία που διέρχονταν ημερησίως από το πέρασμα πριν τον πόλεμο. Πάνω από το ένα πέμπτο αυτών θεωρείται ότι συνδέεται με το Ιράν, ενώ τα υπόλοιπα σχετίζονται με την Κίνα και την Ελλάδα.
Υπάρχουν όμως και άλλα πλοία που συνεχίζουν να περνούν: Το δεξαμενόπλοιο αργού Karachi, με σημαία Πακιστάν, πέρασε από τα στενά, ενώ και δύο πλοία μεταφοράς υγραερίου με σημαία Ινδίας διέσχισαν την περιοχή στα μέσα Μαρτίου. Σύμφωνα με τον Ινδό υπουργό Εξωτερικών Σουμπραμανιάμ Τζαϊσανκάρ, η διέλευση κατέστη δυνατή μετά από συνομιλίες με το Ιράν, ενώ αντίστοιχες διαπραγματεύσεις φέρεται να διεξάγει και το Ιράκ.
Σύμφωνα με ειδικούς, ορισμένα πλοία διέρχονται με διπλωματική κάλυψη, ενώ ενδέχεται να έχει δημιουργηθεί ένας «ασφαλής διάδρομος» κοντά στις ιρανικές ακτές. Κάποια πλοία, παράλληλα, δηλώνουν κινεζική σύνδεση ή πλήρωμα για να μειώσουν τον κίνδυνο επίθεσης, αξιοποιώντας τις στενές σχέσεις Κίνας-Ιράν.
Οι πρόσφατες διελεύσεις δείχνουν ότι τα Στενά του Ορμούζ δεν είναι πλήρως κλειστά, αλλά λειτουργούν επιλεκτικά: παραμένουν ανοικτά για τις ιρανικές εξαγωγές και για περιορισμένο αριθμό άλλων πλοίων.
Όπως επισημαίνουν αναλυτές της ING, ωστόσο, αν το Ιράν επιδιώξει να πιέσει μέσω υψηλότερων τιμών ενέργειας, ενδέχεται να περιορίσει ακόμη περισσότερο τον αριθμό των δεξαμενόπλοιων που επιτρέπει να διέρχονται.
Πηγή: Associated Press
