Αυτό προκύπτει με σαφήνεια από τα ευρήματα πανελλαδικής έρευνας για τη βιωσιμότητα στον κλάδο HORECA, η οποία αναδεικνύει ότι το βασικό πρόβλημα για τις επιχειρήσεις δεν είναι μόνο το αυξημένο κόστος των «πράσινων» επενδύσεων, αλλά κυρίως η έλλειψη εμπιστοσύνης των καταναλωτών και ο φόβος του greenwashing.
Η πανελλαδική έρευνα της Coca-Cola σε συνεργασία με το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών, η οποία παρουσιάστηκε χθες από τον καθηγητή Γιώργο Μπάλτα, βασίστηκε σε δείγμα 1.044 καταναλωτών και αποτυπώνει με αριθμούς το πώς αντιλαμβάνεται η αγορά τις περιβαλλοντικές πρακτικές στον κλάδο HORECA.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, περίπου 88% των καταναλωτών θεωρούν σημαντικό οι επιχειρήσεις εστίασης και φιλοξενίας να εφαρμόζουν υπεύθυνη διαχείριση απορριμμάτων, ενέργειας, νερού και προμηθειών. Η εξοικονόμηση ενέργειας και νερού συγκεντρώνει από τις υψηλότερες αξιολογήσεις, με μέσες τιμές 4,52 και 4,54 αντίστοιχα σε κλίμακα πέντε βαθμών, ενώ η ανακύκλωση απορριμμάτων ακολουθεί με 4,52. Οι βιώσιμες προμήθειες, αν και ελαφρώς χαμηλότερα, παραμένουν σε υψηλό επίπεδο με 4,33.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η καρτέλα που αφορά τις συγκεκριμένες δράσεις που οι καταναλωτές θεωρούν «αυτονόητες» για τις επιχειρήσεις. Η εκπαίδευση του προσωπικού για υπεύθυνη χρήση νερού καταγράφει την υψηλότερη αποδοχή με μέση τιμή 4,46, ενώ ακολουθεί η ύπαρξη ενεργειακά αποδοτικού εξοπλισμού και εγκαταστάσεων με 4,42. Η μείωση και ανακύκλωση απορριμμάτων κινείται στο 4,24, επιβεβαιώνοντας ότι οι καταναλωτές συνδέουν άμεσα τη βιωσιμότητα με μετρήσιμες παρεμβάσεις σε ενέργεια και νερό και όχι με αφηρημένες «πράσινες» δηλώσεις.
Ωστόσο, η αποδοχή αυτών των πρακτικών δεν σημαίνει αυτόματα και αποδοχή υψηλότερων τιμών. Περίπου 36% των καταναλωτών δηλώνουν ότι δεν είναι καθόλου διατεθειμένοι να πληρώσουν παραπάνω για επιχειρήσεις HORECA με οικολογικές πρακτικές. Ένα επιπλέον 39% δηλώνει ότι θα δεχόταν μόνο πολύ περιορισμένη επιβάρυνση, έως 2% ή 5%, ενώ τα ποσοστά όσων αποδέχονται αύξηση άνω του 10% είναι μονοψήφια.
Ακόμη πιο αποκαλυπτικό είναι το γεγονός ότι ο κυριότερος λόγος αποφυγής «πράσινων» επιχειρήσεων δεν είναι το κόστος. Το 67% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι δεν είναι σίγουρο πως οι επιχειρήσεις εφαρμόζουν στην πράξη όσα διαφημίζουν, καθιστώντας το greenwashing τον βασικότερο ανασταλτικό παράγοντα. Η υψηλότερη τιμή ακολουθεί με 35%, ενώ σημαντικό ρόλο παίζουν και η έλλειψη ενημέρωσης (28%) και η ασάφεια των αποτελεσμάτων των δράσεων (26%).
Στην αντίπερα όχθη της καχυποψίας των καταναλωτών, τα στοιχεία από το πρόγραμμα Zero Waste HORECA δείχνουν ότι οι παρεμβάσεις σε ενέργεια και νερό μπορούν να αποτυπωθούν με μετρήσιμα αποτελέσματα. Μέχρι το τέλος του 2025, οι συμμετέχουσες επιχειρήσεις στο πρόγραμμα της Coca Cola Ελλάς, που έχουν φτάσει στις 3.200 σε μια τριετία, είχαν εξοικονομήσει συνολικά 457 GWh ενέργειας και περίπου 19,9 εκατ. τόνους νερού, αποφεύγοντας την έκλυση 134 χιλ. τόνων CO₂. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, στις διακριθείσες επιχειρήσεις καταγράφηκε μείωση λειτουργικού κόστους άνω του 11% και αύξηση κερδών που ξεπέρασε το 12% το 2025, αναδεικνύοντας την ενεργειακή αποδοτικότητα ως παράγοντα οικονομικής και όχι μόνο περιβαλλοντικής βιωσιμότητας, σε έναν κλάδο με υψηλή ενεργειακή και υδατική ένταση.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι επενδύσεις σε ενεργειακή αποδοτικότητα και εξοικονόμηση νερού αναδεικνύονται σε κρίσιμο πεδίο όχι μόνο περιβαλλοντικής πολιτικής, αλλά και επιχειρηματικής αξιοπιστίας. Οι καταναλωτές δείχνουν να αποδέχονται τις «πράσινες» παρεμβάσεις ως δεδομένες, να μην τις ανταμείβουν τιμολογιακά και ταυτόχρονα να τις αμφισβητούν όταν δεν συνοδεύονται από σαφή, ορατά και κατανοητά αποτελέσματα.
