Με το νέο πλαίσιο ενισχύεται ο υφιστάμενος μηχανισμός αποτροπής του greenwashing, δηλαδή της πρακτικής παρουσίασης ηλεκτρικής ενέργειας ή καυσίμων ως ανανεώσιμων ενώ δεν είναι. Κομβικό στοιχείο αποτελεί η διασφάλιση της συμμετοχής της Ελλάδας στην ευρωπαϊκή βάση δεδομένων, η οποία επιτρέπει την πλήρη ιχνηλάτηση υγρών και αερίων ανανεώσιμων καυσίμων, καθώς και καυσίμων ανακυκλωμένου άνθρακα.
Επιπλέον, οι ρυθμίσεις καλύπτουν την έλλειψη επαρκούς ενημέρωσης πολιτών και κατάρτισης και πιστοποίησης επαγγελματιών και αντιμετωπίζεται η υστέρηση σε θέρμανση και ψύξη από ΑΠΕ στον τομέα της βιομηχανίας, καθώς και κατανάλωσης ΑΠΕ στον κτιριακό τομέα.
Παράλληλα επιδιώκεται η αντιμετώπιση ζητημάτων ευελιξίας του συστήματος που ανακύπτουν από τη συμμετοχή των ΑΠΕ και των μπαταριών και αντιμετωπίζονται, δια της αυστηρότερης εφαρμογής της αλυσιδωτής χρήσης της βιομάζας, οι στρεβλώσεις της αγοράς πρώτων υλών βιομάζας.
Βασικός στόχος είναι η ολοκληρωμένη ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413, στο εθνικό δίκαιο, προκειμένου να διασφαλιστεί η ουσιαστική επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης έως το 2030 και περαιτέρω. Υπενθυμίζεται ότι η Ελλάδα μαζί με άλλες έξι χώρες έλαβαν τον περασμένο Δεκέμβριο από την Κομισιόν αιτιολογημένη γνώμη για τη μη πλήρη μεταφορά των διατάξεων της σχετικής τροποποιητικής οδηγίας (2023/2413) και δίμηνη παράταση προκειμένου να μην εκκινήσουν οι διαδικασίες για παραπομπή στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο.
Οι ρυθμίσεις αποσκοπούν στην ενίσχυση της χρήσης των ΑΠΕ σε όλους τους τομείς – ηλεκτρική ενέργεια, θέρμανση και ψύξη, μεταφορές, κτίρια και βιομηχανία – μέσα από σαφείς εθνικούς στόχους, ενιαίες μεθοδολογίες υπολογισμού και αξιόπιστους μηχανισμούς παρακολούθησης.
Παράλληλα, επιδιώκονται η περαιτέρω σύντμηση της αδειοδοτικής διαδικασίας, με ταυτόχρονη διασφάλιση της προστασίας του περιβάλλοντος και η προώθηση έργων ΑΠΕ σε περιοχές επιτάχυνσης για την ενίσχυση της προβλεψιμότητας για δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς. Επιτυγχάνονται η βελτίωση της ποιότητας των εγκαταστάσεων και η κατάρτιση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και των αυτοαπασχολούμενων.
Όπως τόνισε κατά τη διάρκεια του υπουργικού συμβουλίου ο υφυπουργός Ενέργειας Νίκος Τσάφος που παρουσίασε τις βασικές αρχές του νομοσχεδίου η Ελλάδα στηρίζει μια ρεαλιστική μετάβαση - βασισμένη σε πέντε κανόνες:
- Aποτελεσματική αξιοποίηση πόρων - κόστος/όφελος
- Επένδυση σε αποδοτικές τεχνολογίες
- Συνεργασία για μία ενιαία αγορά ενέργειας
- Καλύτερος έλεγχος της αγοράς
- Η πράσινη μετάβαση δεν μπορεί να αποτελεί αυτοσκοπό
Μάλιστα η Ελλάδα, στο έκτακτο Συμβούλιο Υπουργών Περιβάλλοντος ΕΕ στις 4-5/11/2025, συνδιαμόρφωσε αποφασιστικά τους ευρωπαϊκούς κλιματικούς στόχους και δεσμεύσεις ως εξής:
- Στόχος μείωσης εκπομπών ως το 2030: 85% + 5% με χρήση διεθνών πιστωτικών μορίων τρίτων χωρών
- Προσθήκη ρήτρας επανεξέτασης στόχου 2040. Εξασφάλιση κοινωνικής συνοχής ευημερίας και ανταγωνιστικότητας
- Δυνατότητα θέσπισης επιπλέον 5% ευελιξιών μέσω διεθνών πιστωτικών μορίων προς εκπλήρωση των εθνικών στόχων για τις εκπομπές
- Διεθνή πιστωτικά μόρια για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής: 5% + δυνητικά άλλα 5%
- ETS2 για κτίρια και οδικές μεταφορές, έναρξη ισχύος από το 2028 με μέτρα για την καλύτερη εφαρμογή του
