Δηλώσεις Υπουργού Εξωτερικών, Γιώργου Γεραπετρίτη, μετά το πέρας της συνάντησής του με τον Υπουργό Εξωτερικών της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας, Johann Wadephul
Με ιδιαίτερη χαρά υποδέχτηκα στην Αθήνα τον αγαπητό μου συνάδελφο και φίλο, Υπουργό Εξωτερικών της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας, Johann Wadephul, με τον οποίο μας συνδέουν πολλά. Μας συνδέει η νομική παιδεία, μας συνδέει η βαθιά πεποίθηση για την αξία των θεσμών και της ανθρώπινης ελευθερίας, μας συνδέει η πίστη στη διεθνή πολυμέρεια.
Σήμερα πιάνουμε το νήμα από εκεί που το αφήσαμε κατά την τελευταία μου επίσκεψη τον περασμένο Μάρτιο, στο Βερολίνο. Και ο λόγος αυτών των διαδοχικών επισκέψεων είναι η βούληση και από τις δύο πλευρές για την ενίσχυση των διμερών μας σχέσεων και η διεύρυνση της συνεργασίας μας σε τομείς κοινού ενδιαφέροντος.
Αγαπητέ κ. Υπουργέ,
Ζούμε σε σύνθετους καιρούς. Η μεταπολεμική αρχιτεκτονική ασφαλείας αμφισβητείται, παραδοσιακές συμμαχίες δοκιμάζονται και καλούμαστε να προσαρμοστούμε σε αυτή τη νέα, όχι πάντα ευδόκιμη, πραγματικότητα.
Οι προκλήσεις είναι πολλές και καθόλου απλές. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση προωθούμε τη μετάβαση στη στρατηγική αυτονομία και στο ΝΑΤΟ προάγουμε την αναδιαμόρφωση στην κατανομή των αμυντικών βαρών. Και στους δύο Οργανισμούς, η υιοθέτηση μιας πολιτικής 360 μοιρών, που στρέφει την προσοχή της και το στρατηγικό ενδιαφέρον ισότιμα σε όλες τις περιφέρειες, περιλαμβανομένου του παγκόσμιου Νότου, είναι πια μια αναγκαία συνθήκη.
Θα ήθελα με την ευκαιρία να σε συγχαρώ, αγαπητέ Johann, για τη διοργάνωση της Διεθνούς Διάσκεψης για το Σουδάν, τη μεγαλύτερη ανθρωπιστική κρίση που βιώνουμε σήμερα. Καμία σύγχρονη κρίση δεν περιορίζεται χωρικά. Οφείλουμε να ενώνουμε τις δυνάμεις μας, αλλά και τα μέσα που διαθέτουμε για να μπορέσουμε να αντιμετωπίσουμε τις κρίσεις αυτές.
Ελλάδα και Γερμανία, ως κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ, καλούμαστε να διαχειριστούμε άνευ προηγουμένου καταστάσεις.
Η Ελλάδα τάσσεται διαχρονικά με κάθε τρόπο και κάθε μέσο υπέρ της διεθνούς ειρήνης και σταθερότητας.
Στην ευρύτερη Μέση Ανατολή, η παράταση της εκεχειρίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν δίνει ελπίδες για την επιστροφή στις διαπραγματεύσεις. Και στον Λίβανο, οι απευθείας συνομιλίες Λιβάνου και Ισραήλ, μπορούν να συμβάλλουν στη βιώσιμη ειρήνη και τη σταθερότητα στην περιοχή μας. Ως προς τη Γάζα, θα πρέπει να παραμείνει στο επίκεντρο των διπλωματικών προσπαθειών με κύρια προτεραιότητα την ενισχυμένη και απρόσκοπτη παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας, όπως επίσης και την πλήρη εφαρμογή του Ειρηνευτικού Σχεδίου.
Σε αυτήν την εξαιρετικά ευαίσθητη συγκυρία, η συμμόρφωση με το Διεθνές Δίκαιο και τις θεμελιώδεις αρχές του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών που συντάχθηκαν και υιοθετήθηκαν όταν όλοι συνειδητοποίησαν τι σημαίνει ολοκληρωτική καταστροφή, πρέπει να είναι καθολική. Και σήμερα, δυστυχώς, ο κόσμος μας δεν φαίνεται να κατευθύνεται προς την ειρήνη.
Η Ελλάδα παραμένει πάντα σε ετοιμότητα. Πριν από λίγες ημέρες αναλάβαμε την ευθύνη να υποδεχθούμε στη χώρα μας μέλη του Global Sumud Flotilla, που αποβιβάστηκαν στην Κρήτη από ισραηλινό σκάφος με τη συνδρομή του ελληνικού λιμενικού σώματος. Μεταξύ των μελών, περιλαμβάνονταν πολίτες από 34 χώρες, μεταξύ των οποίων και 6 Γερμανοί πολίτες. Πέρα από τον αυτονόητα ανθρωπιστικό χαρακτήρα της πρωτοβουλίας, με τον τρόπο αυτό θελήσαμε να διακηρύξουμε την υποχρέωση τήρησης του διεθνούς δικαίου και σεβασμού της ανθρώπινης αξιοπρέπειας. Αξίες διαχρονικές και αδιαπραγμάτευτες.
Θα ήθελα ιδιαιτέρως, να σταθώ στην οικουμενική υποχρέωση σεβασμού της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας. Δεν αφορά μόνο το παγκόσμιο εμπόριο, αλλά επιπλέον την ειρήνη και την ευημερία όλων των λαών. Την ανάγκη αυτή αναδείξαμε ως αιρετό μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ έγκαιρα, κατά τη διάρκεια της ελληνικής Προεδρίας, τον Μάιο του 2025.
Στηρίζουμε τις διεθνείς πρωτοβουλίες για την απρόσκοπτη και ασφαλή διέλευση των Στενών του Ορμούζ και προτιθέμεθα να αναλάβουμε ενεργό ρόλο σε συνεργασία με τη ναυτιλιακή κοινότητα.
Είναι σημαντικό να αποτρέψουμε η εξελισσόμενη κρίση να πάρει ανεξέλεγκτες διαστάσεις για την παγκόσμια οικονομία, τη διεθνή επισιτιστική αλυσίδα, αλλά και την καθημερινότητα των πολιτών.
Άμεσα σχετιζόμενο με τη Μέση Ανατολή είναι και το περιβάλλον ασφαλείας στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.
Είχα την ευκαιρία να αναπτύξω στον κ. Υπουργό τις ελληνικές θέσεις για τις προκλήσεις και τις ευαισθησίες της Ελλάδας ως προς τις ισορροπίες στην περιοχή, τις οποίες εταίροι και σύμμαχοι, όπως η Γερμανία, θεωρούμε αυτονόητο ότι λαμβάνουν υπ´ όψιν τους.
Ιδίως οι εξοπλισμοί και η μη χρήση τους σε βάρος συμμάχων χωρών συνιστά αναγκαίο όρο.
Είμαστε πεπεισμένοι ότι η Ανατολική Μεσόγειος μπορεί να γίνει ένας θαλάσσιος δρόμος ειρήνης και συνεργασίας, με πολλαπλά οφέλη για τους λαούς της περιοχής μας, αλλά και ευρύτερα για την ευρωπαϊκή ήπειρο. Προς αυτή την κατεύθυνση άλλωστε εργαζόμαστε με τις γειτονικές μας χώρες.
Αγαπητέ κ. Υπουργέ,
Είναι πολλά αυτά που συνδέουν τις δύο χώρες μας. Η γερμανική φιλοσοφία και κουλτούρα έχει βαθιά ερείσματα στην αρχαία ελληνική γραμματεία και είναι πράγματι μεγάλη η συμβολή των Γερμανών επιστημόνων στη μελέτη και ανάδειξη του κλασικού πνεύματος. Η Ιφιγένεια εν Ταύροις του Γκαίτε, εμπνευσμένη από την τραγωδία του Ευριπίδη, αποτελεί στην πραγματικότητα τη μετάβαση από την αρχαιότητα στον 18ο αιώνα και επέκεινα, νοηματοδοτώντας την κλασική αρχαιότητα με τις αξίες του σύγχρονου ανθρωπισμού.
Όπως επίσης, σημαντικοί θεσμοί του ελληνικού κράτους ανατρέχουν στην πραγματικότητα στη γερμανική νομική παράδοση.
Είναι δε σημαντικό να αναφέρω ότι εκατοντάδες χιλιάδες Έλληνες ζουν εδώ και δεκαετίες και εργάζονται στη Γερμανία και βεβαίως, η Ελλάδα αποτελεί έναν από τους δημοφιλέστερους ταξιδιωτικούς προορισμούς των Γερμανών πολιτών.
Πιστεύω ακράδαντα ότι η διπλωματία μεταξύ των ανθρώπων αποτελεί την πιο ισχυρή και ωφέλιμη μορφή διπλωματίας για την οικοδόμηση της αμοιβαίας εμπιστοσύνης μεταξύ των λαών.
Χτίζουμε το κοινό μας μέλλον, αναγνωρίζοντας την απαράγραπτη ιστορία. Για τις ανεπούλωτες πληγές που χάραξαν την πιο ζοφερή περίοδο της σύγχρονης ιστορίας, είναι καιρός να εργαστούμε από κοινού ώστε να κλείσουν.
Όπως επίσης, θα πρέπει να παραμείνουν ανοιχτοί οι δίαυλοι ενημέρωσης που για δεκαετίες έχουν δημιουργήσει ένα πλαίσιο όχι απλά ενημέρωσης, αλλά και αμοιβαίας κατανόησης και δεν είχαν κλείσει ούτε κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής δικτατορίας στην Ελλάδα.
Σήμερα, βεβαίως, δώσαμε ιδιαίτερη έμφαση στη μετεξέλιξη του Σχεδίου Δράσης μεταξύ Ελλάδας και Γερμανίας, το οποίο υπογράψαμε 10 χρόνια πριν, το 2016 και συμφωνήσαμε να αναβαθμίσουμε τη συνεργασία μας με τη μορφή πλέον της Στρατηγικής Συνεργασίας.
Μια αναβάθμιση, η οποία δεν έχει μόνο συμβολικό χαρακτήρα, αλλά και ουσιαστικό, διότι πλέον από κοινού θα εργαζόμαστε συστηματικά σε όλα τα πεδία, έτσι ώστε να μπορούμε να μεγιστοποιούμε τα οφέλη για τα δύο κράτη και τους δύο λαούς.
Ανταλλάξαμε με τον κ. Υπουργό επίσης απόψεις για τη διεύρυνση των σχέσεών μας εκεί όπου η συνεργασία μας μπορεί να ενισχυθεί ακόμα περισσότερο, στο εμπόριο, στις επενδύσεις, στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, στη ναυτιλία, στην πανεπιστημιακή εκπαίδευση, στην ψηφιακή τεχνολογία, στην καινοτομία και στην οικονομία.
Η Ελλάδα είναι πλέον ένας πόλος σταθερότητας και προόδου. Έχει πετύχει τα τελευταία χρόνια τη μεγαλύτερη και ταχύτερη μείωση χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ από οποιαδήποτε οικονομία στην ιστορία των σύγχρονων οικονομιών και έχει ανακτήσει την εμπιστοσύνη των αγορών. Η ελληνική οικονομία καταγράφει θετική πορεία, έχει ανακάμψει επιτυχώς και δείχνει υψηλή ανθεκτικότητα, ένα παράδειγμα πραγματικά επιτυχίας εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Συζητήσαμε επίσης με τον κ. Υπουργό θέματα που μας απασχολούν διμερώς και στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Τη διαχείριση του μεταναστευτικού ζητήματος, ιδίως ενόψει και της θέσης σε ισχύ του Συμφώνου για τη Μετανάστευση και το Άσυλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σε ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο ζήτημα, όπως είναι η παράτυπη μετανάστευση, οι χώρες μας βρήκαν έναν κοινό βηματισμό, παρά τις δυσκολίες. Τονίζουμε για μια ακόμα φορά την ανάγκη μιας κοινής, συνεκτικής πολιτικής για το ζήτημα αυτό, που δεν έχει γεωγραφικά σύνορα.
Ως χώρα πρώτης γραμμής, πιστεύουμε ότι η αποτελεσματική προστασία των εξωτερικών συνόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ο έλεγχος των μεταναστευτικών ροών πρέπει να αποτελέσουν κοινή προτεραιότητα, με σεβασμό στις αρχές της αλληλεγγύης, του καταμερισμού των βαρών με ένα δίκαιο και ωφέλιμο τρόπο και στις αξίες του ανθρωπισμού.
Η συζήτησή μας επικεντρώθηκε και στα θέματα Διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η Ελλάδα έχει πρωταγωνιστήσει διαχρονικά, από την εποχή της Ατζέντας της Θεσσαλονίκης, στην ενταξιακή πορεία των Δυτικών Βαλκανίων, η οποία είναι στρατηγική προτεραιότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Όπως σας είχα ενημερώσει κατά την πρόσφατη επίσκεψή μου στο Βερολίνο, αγαπητέ κ. Υπουργέ, αλλά και στο πλαίσιο του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων στις Βρυξέλλες, επετεύχθη το πρώτο βήμα, η υιοθέτηση της Διακήρυξης των Δελφών μεταξύ Ελλάδας και Δυτικών Βαλκανίων, η οποία κωδικοποιεί τις βασικές αρχές και τους στόχους αυτής της ενταξιακής πορείας, με αναφορά την ελληνική Προεδρία στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης το δεύτερο εξάμηνο του 2027, όπου αναμένουμε να έχουμε την ευκαιρία να υποδεχτούμε ένα νέο μέλος στην Ένωσή μας.
Είναι πολύ σημαντικό όλα τα εμπλεκόμενα μέρη να εργαστούμε με νέα δυναμική σε αυτή την προοπτική -γνωρίζουμε ότι η Γερμανία ήταν επισπεύδουσα χώρα και επενδύει σε αυτή την κοινή προοπτική - και να δοθεί ένα νέο όραμα στα Δυτικά Βαλκάνια, χωρίς εκπτώσεις, βεβαίως, στα κριτήρια που τίθενται για την ένταξη, ιδιαιτέρως σε ό,τι αφορά στην πλήρη εφαρμογή του κράτους δικαίου, στα Θεμελιώδη, όπως επίσης και στις σχέσεις καλής γειτονίας.
Δεν θα μπορούσαμε ασφαλώς να μην αναφερθούμε και στο Ουκρανικό, ένα θέμα που τέσσερα χρόνια τώρα έχει θέσει σε μια εντελώς νέα βάση τη συζήτηση για την ευρωπαϊκή ασφάλεια. Επανέλαβα τη σταθερή και αταλάντευτη θέση της Ελλάδας υπέρ του σεβασμού της ανεξαρτησίας, της κυριαρχίας της Ουκρανίας και τόνισα την ανάγκη ενιαίας στάσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπέρ μιας δίκαιης και βιώσιμης λύσης στο ζήτημα της Ουκρανίας.
Αγαπητέ Johann, σε ευχαριστώ θερμά για την εξαίρετη συζήτηση που είχαμε σήμερα. Σε δύο ημέρες, συμπληρώνεις ένα έτος στη θέση του Υπουργού Εξωτερικών της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας και θέλω να σε ευχαριστήσω θερμά για τη συμβολή σου στην εμβάθυνση του κοινού ευρωπαϊκού μας οράματος. Σε καλωσορίζω σήμερα στην Αθήνα και είμαι βέβαιος ότι η επίσκεψή σου αυτή θα αποτελέσει ορόσημο για την περαιτέρω ενδυνάμωση των διμερών μας σχέσεων.
