Συμμετέχοντας στη θεματική ενότητα με αντικείμενο την κατασκευή μεγάλων ενεργειακών υποδομών, τη χρηματοδότηση και την υλοποίηση έργων, ο κ. Ξενοκώστας υπογράμμισε ότι «τα ναυπηγεία είναι οι θυροφύλακες της ενεργειακής ανεξαρτησίας», σημειώνοντας πως χωρίς αυτά δεν μπορεί να υπάρξει ουσιαστική υποστήριξη της ενεργειακής οικονομίας.
Όπως ανέφερε, τα ναυπηγεία αποτελούν βασικό κρίκο των παγκόσμιων ενεργειακών αλυσίδων, καθώς σε αυτά κατασκευάζονται, επισκευάζονται και αναβαθμίζονται τα πλοία και τα πλωτά μέσα μέσω των οποίων μεταφέρονται ενεργειακά και άλλα κρίσιμα αγαθά, ενώ παράλληλα μπορούν να εξελιχθούν σε χώρους παραγωγής ενέργειας.
Σύμφωνα με τον ίδιο, στη σύγχρονη εποχή τα ναυπηγεία δεν περιορίζονται στον ρόλο των μονάδων επισκευών, αλλά μετασχηματίζονται σε βιομηχανικούς και τεχνολογικούς κόμβους κρίσιμους για την ενεργειακή μετάβαση. Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στον μετασχηματισμό των ναυπηγείων του Ομίλου ONEX Shipyards & Technologies σε Ελευσίνα και Σύρο, τονίζοντας ότι η γεωγραφική τους θέση συνδέεται με υψηλή γεωπολιτική αξία και με κομβικές ενεργειακές διαδρομές που ενισχύουν τις εναλλακτικές επιλογές της χώρας για την ασφάλεια εφοδιασμού.
Παράλληλα, σημείωσε ότι οι μεγάλες σύγχρονες ενεργειακές λύσεις με έμφαση στις θαλάσσιες υποδομές περνούν πλέον υποχρεωτικά μέσα από τη ναυπηγική βάση. Σε αυτές περιλαμβάνονται πλωτές πλατφόρμες παραγωγής ενέργειας, μονάδες LNG-to-Power, έργα υπεράκτιας ενέργειας, καθώς και νέες τεχνολογίες που αναπτύσσονται διεθνώς, όπως οι μικροί αρθρωτοί αντιδραστήρες (SMR) και οι πλωτές ενεργειακές μονάδες.
Ο κ. Ξενοκώστας έκανε λόγο για μετάβαση από τον όρο «ενεργειακός μετασχηματισμός» στην έννοια της «ενεργειακής αναβάθμισης», επισημαίνοντας ότι στην επόμενη φάση της οικονομίας και της γεωπολιτικής η ζήτηση ενέργειας θα αυξηθεί σημαντικά. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, όποιος δεν προσαρμοστεί εγκαίρως στις νέες απαιτήσεις «θα μείνει εκτός».
Αναφερόμενος στις δυσκολίες υλοποίησης μεγάλων ενεργειακών έργων στην Ελλάδα, ο επικεφαλής της ONEX υπογράμμισε το ύψος των απαιτούμενων επενδύσεων, σημειώνοντας ότι, σε αντίθεση με το παρελθόν όπου τα ναυπηγεία ανήκαν κυρίως σε κράτη ή τράπεζες, σήμερα η ανάπτυξή τους στηρίζεται σε ιδιωτικά κεφάλαια μεγάλης κλίμακας, τα οποία απαιτούν διαρκή επικαιροποίηση και ταχύτητα αποφάσεων.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στον διεθνή ανταγωνισμό, επισημαίνοντας ότι το πεδίο δεν περιορίζεται εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά καθορίζεται κυρίως από χώρες εκτός ΕΕ, όπου υφίστανται ισχυρότεροι μηχανισμοί κρατικής ενίσχυσης και επιδότησης. Όπως είπε, το γεγονός αυτό δημιουργεί συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού για τις ευρωπαϊκές και δυτικές βιομηχανίες στους τομείς της ναυτιλίας και της ενέργειας.
Στο ίδιο πλαίσιο, τόνισε την ανάγκη επιτάχυνσης των διαδικασιών και μείωσης της γραφειοκρατίας, υπογραμμίζοντας ότι η παγκόσμια αγορά κινείται με ρυθμούς που δεν επιτρέπουν καθυστερήσεις. Όπως σημείωσε, τα επενδυτικά έργα που υλοποιεί η ONEX από το 2018 και μετά προχώρησαν χωρίς διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία επιχορήγησης ή επιδότησης, γεγονός που καθιστά ακόμη πιο κρίσιμη την αποτελεσματικότητα του θεσμικού πλαισίου.
Αναφερόμενος στον τρόπο ωρίμανσης και υλοποίησης των έργων, ο κ. Ξενοκώστας πρότεινε αλλαγή φιλοσοφίας στον σχεδιασμό, με αδειοδοτήσεις και μελέτες που θα εξελίσσονται παράλληλα με την παραγωγή, προκειμένου να μην χάνεται πολύτιμος χρόνος. Όπως είπε, για να ολοκληρωθούν τέτοιου μεγέθους έργα εντός 12 έως 24 μηνών, θα πρέπει όλα τα κρίσιμα ζητήματα να έχουν επιλυθεί εντός του ίδιου χρονικού πλαισίου.
Αναφορικά με τον στόχο της Ελλάδας να εξελιχθεί σε ενεργειακό κόμβο, επισήμανε ότι τα ναυπηγεία μπορούν να διαδραματίσουν πολλαπλό ρόλο: από την υποστήριξη και συντήρηση κρίσιμων πλωτών μέσων, έως την κατασκευή μεγάλων θαλάσσιων ενεργειακών υποδομών και την ενίσχυση του εγχώριου βιομηχανικού και τεχνολογικού αποτυπώματος, ώστε το οικονομικό αποτέλεσμα των επενδύσεων να παραμένει στη χώρα.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στη στρατηγική σημασία της υπεράκτιας ανάπτυξης, σημειώνοντας ότι μετά το 2030 η παγκόσμια τάση στρέφεται ολοένα και περισσότερο προς τη θάλασσα, καθώς στην ξηρά παρατηρούνται συχνά καθυστερήσεις λόγω πολιτικών και διαδικαστικών περιορισμών.
Κλείνοντας, ο κ. Ξενοκώστας χαρακτήρισε τα ναυπηγεία «το εργοστάσιο της ενεργειακής αναβάθμισης της χώρας» και επανέλαβε ότι αποτελούν τον «θυροφύλακα της ενεργειακής ανεξαρτησίας», υπογραμμίζοντας πως το κρίσιμο ζητούμενο είναι η ταχύτητα. Όπως ανέφερε, η ενέργεια δεν αποτελεί πλέον μόνο βασικό παράγοντα βιομηχανικής υπεροχής και βιοτικού επιπέδου, αλλά έχει αναδειχθεί σε καθοριστικό συντελεστή παραγωγής γνώσης, ιδίως μέσω της ανάπτυξης των data centers.
